Η ιστορία των Καριτσιωτών συνεχίζεται: Ένα νέο βιβλίο και σαράντα χρόνια Κοινότητας

Πρώτα ήρθαν οι άνθρωποι. Ύστερα χτίστηκε η Κοινότητα. Τώρα οι ιστορίες μας γίνονται βιβλίο και περνούν στα παιδιά και τα εγγόνια μας.

Οι Καριτσιώτες έχτιζαν τη ζωή τους στην Αυστραλία επί τριάντα τρία χρόνια προτού ιδρύσουν τη δική τους Κοινότητα. Το βράδυ του Σαββάτου, 26 Σεπτεμβρίου, το Κοινοτικό Κέντρο του Γκούντγουντ στην Αδελαΐδα γέμισε ασφυκτικά για την 40ή επέτειο της Κοινότητας Καριτσιωτών Νότιας Αυστραλίας και την παρουσίαση του βιβλίου Το ταξίδι και η παρακαταθήκη των πρώτων Καριτσιωτών στην Αυστραλία: Από την Καρίτσα στο Γκούντγουντ.

Οι πρώτοι μετανάστες, τα παιδιά και τα εγγόνια τους αντάμωσαν ξανά στο Γκούντγουντ, που για τόσες οικογένειες είχε γίνει ένα δεύτερο χωριό. Γιόρτασαν όσα έχτισαν μαζί και τίμησαν τις γενιές που οι ιστορίες τους ζωντανεύουν στις σελίδες του βιβλίου.

Θυμηθήκαμε εκείνους που έφυγαν

Η βραδιά άρχισε με μια στιγμή μνήμης για τα μέλη της Κοινότητας που δεν βρίσκονται πια κοντά μας. Η παρουσιάστρια της εκδήλωσης, Δήμητρα Ροζακλή, μίλησε για τη θέση που εξακολουθούν να έχουν στις καρδιές των δικών τους ανθρώπων και στην Κοινότητα που βοήθησαν να χτιστεί.

Αναφέρθηκε στον μπαρμπα Διαμαντή Χαγιά, τον πρώτο Καριτσιώτη μετανάστη, που η ιστορία του περιλαμβάνεται στο βιβλίο. Μετά από εκείνον ήρθαν στην Αυστραλία άλλοι 154 συγχωριανοί. Οι οικογένειες βοηθούσαν κάθε νεοφερμένο να σταθεί στα πόδια του και, σιγά σιγά, στην Αδελαΐδα μεγάλωσε μια δεμένη κοινότητα που κουβαλούσε μαζί της ένα κομμάτι της Καρίτσας.

Ο πρόεδρος της Κοινότητας, Μιχάλης Μαλαβάζος, καλωσόρισε τους καλεσμένους, ανάμεσά τους τη Γενική Πρόξενο της Ελλάδας στην Αδελαΐδα, Δρ Αλεξάνδρα Θεοδωροπούλου, τον δήμαρχο του τοπικού Δήμου Άνλεϋ, Μάικλ Χιούιτσον, και εκπροσώπους της ευρύτερης παροικίας.

Για τον Μιχάλη, το βιβλίο έχει και ιδιαίτερη προσωπική σημασία. Θυμήθηκε πως, στις αρχές του 1986, δύο Καριτσιώτες πήγαν στον πατέρα του, τον Αδαμάντιο, και του ζήτησαν να αναλάβει την προσπάθεια για την ίδρυση ενός συλλόγου που θα εκπροσωπούσε τους Καριτσιώτες της Νότιας Αυστραλίας. Στις 31 Αυγούστου εκείνης της χρονιάς, 34 Καριτσιώτες συγκεντρώθηκαν στην αίθουσα του ναού των Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, στο Φλόρενς Στριτ στο Γκούντγουντ, για να συντάξουν το πρώτο καταστατικό. Η Κοινότητα Καριτσιωτών Νότιας Αυστραλίας αναγνωρίστηκε επίσημα στις 28 Οκτωβρίου 1986, ανήμερα του «Όχι».

Το βιβλίο μιλά για τις δυσκολίες πριν από τη μετανάστευση, τα ταξίδια με τα πλοία, το κέντρο υποδοχής μεταναστών της Μπονεγκίλα και τις ιστορίες περισσότερων από εξήντα οικογενειών. Ο Μιχάλης κάλεσε κάθε απόγονο Καριτσιωτών να το ανοίξει και να βρει μέσα τη σελίδα της δικής του οικογένειας.

Οι φωνές πίσω από το βιβλίο

Μιλώντας εκ μέρους των τεσσάρων συγγραφέων, του ίδιου, του Στέλιου Χαγιά, του Μιχάλη Μαλαβάζου και του Κώστα Κατσάμπη, ο Δημήτρης Κατσάμπης τίμησε τους πρώτους Καριτσιώτες που ήρθαν στην Αυστραλία από το 1953 έως το 1973. Αναγνώρισε επίσης ότι η συγκέντρωση γινόταν στην πατρογονική γη του αυτόχθονου λαού «Κάουρνα» και απέτισε φόρο τιμής στην κοινότητά τους.

Για να δείξει πώς γεννήθηκε το βιβλίο, ο Δημήτρης έφερε στο προσκήνιο τις φωνές που φυλάχτηκαν στις σελίδες του: τις αναμνήσεις του μπαρμπα Γιάννη Κατσάμπη, που κατέγραψε ο Διαμαντής Μαλαβάζος, τη διήγηση της Ελένης Δρουγγάνη για τους γονείς της, την προσεκτική καταμέτρηση του Γιάγκου Σταυριανού για τους Καριτσιώτες εδώ και στο χωριό, και ένα γράμμα που είχε στείλει ο Βαγγέλης Κατσάμπης στη γυναίκα του πίσω στην Ελλάδα. Μίλησε ακόμη για τον υπέροχο πίνακα με το Κοτρώνι, το ξακουστό σημάδι του χωριού μας, που ζωγράφισε ειδικά για την περίσταση ο καλλιτέχνης Τόνι Μαλαβάζος.

«Αυτές οι φωνές, αυτές οι αναμνήσεις και αυτά τα παλιά γράμματα είναι που έγραψαν στ’ αλήθεια το βιβλίο μας», είπε ο Δημήτρης. Οι συγγραφείς τα συγκέντρωσαν για να φτάσουν στις επόμενες γενιές «πριν τα σβήσει ο χρόνος».

Πολλές από τις οικογενειακές ιστορίες προέκυψαν και από συνεντεύξεις που πήραν αφοσιωμένα μέλη της επιτροπής της Κοινότητας. Πριν γίνουν σελίδες βιβλίου, ήταν κουβέντες γύρω από το τραπέζι της κουζίνας, ειπωμένες με εμπιστοσύνη. Εκείνοι που πήραν τις συνεντεύξεις άκουσαν προσεκτικά και κατέγραψαν όσα τους είπαν, ενώ οι οικογένειες τους άνοιξαν τα σπίτια και τις αναμνήσεις τους. Χάρη και σε αυτή την προσπάθεια, οι φωνές της πρώτης γενιάς θα μείνουν ζωντανές για όλους μας.

Το βιβλίο κυκλοφορεί σε δύο ξεχωριστές εκδόσεις, μία στα ελληνικά και μία στα αγγλικά. Ο Δημήτρης μίλησε για την ελπίδα του να το κατεβάσουν κάποτε τα εγγόνια του από το ράφι και να ανοίξουν τις σελίδες 80 και 81. Εκεί θα μάθουν για τον παππού, τον προπάππου και την προγιαγιά τους. Την ώρα που μιλούσε, τα εγγόνια του στέκονταν δίπλα του στη σκηνή. Όλοι μπορούσαμε να δούμε μπροστά μας για ποιους γράφτηκε το βιβλίο.

Σαράντα χρόνια μαζί

Στον χαιρετισμό της, η Γενική Πρόξενος, Δρ Αλεξάνδρα Θεοδωροπούλου, είπε πως η ιστορία των Καριτσιωτών «αξίζει να ειπωθεί, να διαφυλαχθεί και να περάσει στις επόμενες γενιές». Ο δήμαρχος Μάικλ Χιούιτσον ευχαρίστησε τους Καριτσιώτες για την προσφορά τους στον Δήμο του Unley. Ένα μήνυμα από την πρόεδρο της Τοπικής Κοινότητας Καρίτσας, Μαρία Μαλαβάζου, ένωσε τους δύο τόπους με λίγα απλά λόγια: «Η Καρίτσα είναι κάτι περισσότερο από ένας τόπος. Είναι μνήμη. Είναι ρίζες. Είναι καρδιά».

Από τις πιο συγκινητικές στιγμές της βραδιάς ήταν η τιμή που αποδόθηκε στα 34 ιδρυτικά μέλη της Κοινότητας. Στον καθένα αφιερώθηκε ένα αναμνηστικό τρόπαιο με χαραγμένη επιγραφή για την 40ή επέτειο. Για πολλές οικογένειες, το παρέλαβαν οι δικοί τους άνθρωποι στη μνήμη τους. Ο Γιάγκος Σταυριανός, που υπηρέτησε για πολλά χρόνια ως πρόεδρος, δεν μπόρεσε να κρύψει τη συγκίνησή του. Με δάκρυα στα μάτια, χαιρετούσε τον κόσμο και του έστελνε φιλιά. Ήταν μια στιγμή που δύσκολα θα ξεχάσουμε.

Η γιορτή έδειξε και πόση ψυχή έβαλε η σημερινή επιτροπή. Ύστερα από μήνες προετοιμασίας και δουλειάς, κατάφερε να φέρει κοντά όλες τις γενιές για μια βραδιά αντάξια της περίστασης. Από το καλωσόρισμα και τα λουλούδια ως τα βιβλία και τις τιμητικές στιγμές, η φροντίδα της φαινόταν παντού. Με τη συνεχή προσφορά της κρατά την Κοινότητά μας δυνατή και ενωμένη.

Οι ομιλητές ευχαρίστησαν τους συγγραφείς, τις επιμελήτριες Δήμητρα Ροζακλή, Μαρίνα Προφύρη και Μαρία Κατσάμπη, την επιτροπή, τους εθελοντές, καθώς και τους φορείς και τις οικογένειες που βοήθησαν οικονομικά να εκδοθεί το βιβλίο: τον Δήμο του Άνλεϋ, την Κυβέρνηση της Νότιας Αυστραλίας, την Theodorakakos Property Group και την οικογένεια Τσαγκούρη. Και στις κουβέντες των καλεσμένων ακουγόταν η ίδια ευγνωμοσύνη για όλους όσοι συνέβαλαν στη βραδιά.

Το ταξίδι συνεχίζεται

Η γιορτή τελείωσε, μα το ταξίδι του βιβλίου μόλις αρχίζει. Θα περάσει από χέρι σε χέρι και θα βρει θέση στα σπίτια των οικογενειών μας. Μέσα από τις σελίδες του, τα παιδιά και τα εγγόνια μας θα γνωρίσουν κάτι περισσότερο από ονόματα και ημερομηνίες. Θα γνωρίσουν τους ανθρώπους που έφυγαν από την Καρίτσα, έφτιαξαν σπιτικό στο Γκούντγουντ και τους άφησαν μια ιστορία που είναι και δική τους.

Το βιβλίο έχει ήδη πάρει τον δρόμο για την Ελλάδα. Η Κοινότητα Καριτσιωτών Νότιας Αυστραλίας στέλνει αντίτυπα στην πρόεδρο της Τοπικής Κοινότητας Καρίτσας, στο κοινοτικό γραφείο και στις δημόσιες βιβλιοθήκες του Γερακίου, της Σκάλας και της Σπάρτης. Ένα αντίτυπο θα φτάσει και στο καφενείο του χωριού, εκεί όπου πολλές από τις ιστορίες του λέγονταν από στόμα σε στόμα, πολύ πριν μπουν στο χαρτί.

Καλοτάξιδο το βιβλίο μας! Μακάρι να φτάσει σε κάθε Καριτσιώτικο σπίτι και να κρατήσει ζωντανές τις ιστορίες μας για τα παιδιά και τα εγγόνια μας.

Στη μνήμη των δικών μας ανθρώπων που έφυγαν. Τους θυμόμαστε, τους τιμούμε και κρατάμε ζωντανά όσα μας άφησαν.

Αιωνία τους η μνήμη.