«Σαν σήμερα, πριν από 82 χρόνια, ο Κοσμάς είδε τις φλόγες να καταπίνουν τα σπίτια και τις καρδιές των ανθρώπων του.»
Μια ημερομηνία που δεν ξεχνιέται
Υπάρχουν ημερομηνίες που δεν τις σβήνει ο χρόνος. Τις κουβαλά ο τόπος σαν πληγή και σαν χρέος. Για τον Κοσμά της Κυνουρίας, το γειτονικό μας χωριό, η πιο βαριά και σκοτεινή ημερομηνία είναι το Σαββατοκύριακο της 29ης και 30ής Ιανουαρίου 1944. Ένα Σαββατοκύριακο που δεν ξημέρωσε ποτέ κανονικά και που πόνεσε όχι μόνο τον Κοσμά, αλλά και εμάς, χάρη στους ισχυρούς δεσμούς συγγένειας που ενώνουν τα δύο μας χωριά εδώ και πολλές γενιές.
Κι όταν τα λόγια δεν φτάνουν για να πουν τον πόνο, τότε μιλά το τραγούδι. Ένα τραγούδι βγαλμένο από τα χείλη των ντόπιων, από τη στάχτη και τον καπνό εκείνων των ημερών:
«Βγήκα στα Κάτω Αλώνια
κι αγναντιώ στο χωριό•
βλέπω φωτιά στα σπίτια,
λύκους στα πρόβατα,
μεγάλοι εχτροί.»
Λίγοι στίχοι, μα μέσα τους χωρά ολόκληρη η συμφορά. Η φωτιά, ο φόβος, οι λύκοι, όχι μόνο τα θηρία του βουνού, αλλά και οι άνθρωποι που έγιναν εχθροί.
Ο Κοσμάς: Συγγένεια και αίμα ανακατεμένο
Ο Κοσμάς δεν είναι για το χωριό μας απλώς ένα άλλο χωριό δίπλα μας στον Πάρνωνα. Είναι συγγένεια. Είναι αίμα ανακατεμένο. Είναι δεκάδες γάμοι, κουμπαριές και οικογένειες που ένωσαν τα δύο χωριά μέσα στα χρόνια. Γι’ αυτό κι ό,τι χτύπησε τον Κοσμά, άγγιξε και τα δικά μας σπίτια, τις δικές μας μνήμες.
Τότε ήταν που οι Γερμανοί κατακτητές, μαζί με ντόπιους συνεργάτες, αποφάσισαν να τιμωρήσουν τους Κοσμίτες για τη συμβολή τους στην Εθνική Αντίσταση. Να τιμωρήσουν ένα χωριό που δεν λύγισε, που στάθηκε με αξιοπρέπεια απέναντι στην Κατοχή.
Ο Κοσμάς δεν είναι για το χωριό μας απλώς ένα άλλο χωριό δίπλα μας στον Πάρνωνα. Είναι συγγένεια. Είναι αίμα ανακατεμένο. Είναι δεκάδες γάμοι, κουμπαριές και οικογένειες που ένωσαν τα δύο χωριά μέσα στα χρόνια. Γι’ αυτό κι ό,τι χτύπησε τον Κοσμά, άγγιξε και τα δικά μας σπίτια, τις δικές μας μνήμες.
Τότε ήταν που οι Γερμανοί κατακτητές, μαζί με ντόπιους συνεργάτες, αποφάσισαν να τιμωρήσουν τους Κοσμίτες για τη συμβολή τους στην Εθνική Αντίσταση. Να τιμωρήσουν ένα χωριό που δεν λύγισε, που στάθηκε με αξιοπρέπεια απέναντι στην Κατοχή.
Η φωτιά και η σιωπή στον Πάρνωνα
Πάνω στο βουνό του Πάρνωνα, σ’ αυτό το χωριό όπου η άγρια ομορφιά της ελληνικής φύσης σμίγει με τον ελεύθερο ανθρώπινο στοχασμό, τη λεβεντιά και τους αγώνες του Έθνους μας για ελευθερία και ανεξαρτησία, γράφτηκε άλλη μία μαύρη σελίδα της ιστορίας. Μια σελίδα που βαραίνει για πάντα τη συνείδηση των Γερμανών και των συνεργατών τους.
Σαν σήμερα, πριν από 82 χρόνια, ο Κοσμάς πυρπολήθηκε και καταστράφηκε ολοκληρωτικά. Από τα 505 σπίτια του χωριού, τα 498 παραδόθηκαν στις φλόγες. Σπίτια ανθρώπων που είχαν συγγένεια, δεσμούς και ρίζες και με το δικό μας χωριό. Ο καπνός ανέβηκε στον Πάρνωνα και η σιωπή απλώθηκε σε όλα τα γύρω χωριά.
Πάνω στο βουνό του Πάρνωνα, σ’ αυτό το χωριό όπου η άγρια ομορφιά της ελληνικής φύσης σμίγει με τον ελεύθερο ανθρώπινο στοχασμό, τη λεβεντιά και τους αγώνες του Έθνους μας για ελευθερία και ανεξαρτησία, γράφτηκε άλλη μία μαύρη σελίδα της ιστορίας. Μια σελίδα που βαραίνει για πάντα τη συνείδηση των Γερμανών και των συνεργατών τους.
Σαν σήμερα, πριν από 82 χρόνια, ο Κοσμάς πυρπολήθηκε και καταστράφηκε ολοκληρωτικά. Από τα 505 σπίτια του χωριού, τα 498 παραδόθηκαν στις φλόγες. Σπίτια ανθρώπων που είχαν συγγένεια, δεσμούς και ρίζες και με το δικό μας χωριό. Ο καπνός ανέβηκε στον Πάρνωνα και η σιωπή απλώθηκε σε όλα τα γύρω χωριά.
Μνήμη και σύμβολο ελευθερίας
Τα χρόνια πέρασαν. Όμως το ολοκαύτωμα του Κοσμά καταγράφηκε στην ιστορία και χαράχτηκε βαθιά στη μνήμη. Όχι μόνο των Κοσμιτών, αλλά και όλων όσων μοιράζονται μαζί τους κοινή καταγωγή, κοινές ιστορίες και κοινό πόνο.
Σήμερα, ο Κοσμάς έχει μετουσιωθεί σε σύμβολο ελευθερίας και ανεξαρτησίας των Ελλήνων πάνω στον Πάρνωνα. Είναι μια δύναμη που ενεργεί μέσα από την ιστορία και μας θυμίζει πως τα χωριά μας δεν τα ενώνει μόνο η γεωγραφία, αλλά και το αίμα και η μνήμη.
Και όσο οι δεσμοί αίματος, οι ιστορίες των παππούδων και οι αφηγήσεις περνούν από γενιά σε γενιά, εκείνο το μαύρο Σαββατοκύριακο θα παραμένει ζωντανό. Όχι για να πληγώνει, αλλά για να θυμίζει και να τιμά.
Τα χρόνια πέρασαν. Όμως το ολοκαύτωμα του Κοσμά καταγράφηκε στην ιστορία και χαράχτηκε βαθιά στη μνήμη. Όχι μόνο των Κοσμιτών, αλλά και όλων όσων μοιράζονται μαζί τους κοινή καταγωγή, κοινές ιστορίες και κοινό πόνο.
Σήμερα, ο Κοσμάς έχει μετουσιωθεί σε σύμβολο ελευθερίας και ανεξαρτησίας των Ελλήνων πάνω στον Πάρνωνα. Είναι μια δύναμη που ενεργεί μέσα από την ιστορία και μας θυμίζει πως τα χωριά μας δεν τα ενώνει μόνο η γεωγραφία, αλλά και το αίμα και η μνήμη.
Και όσο οι δεσμοί αίματος, οι ιστορίες των παππούδων και οι αφηγήσεις περνούν από γενιά σε γενιά, εκείνο το μαύρο Σαββατοκύριακο θα παραμένει ζωντανό. Όχι για να πληγώνει, αλλά για να θυμίζει και να τιμά.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου